GIỚI THIỆU KHÁI QUÁT VỀ TỈNH BÌNH ĐỊNH

GIỚI THIỆU KHÁI QUÁT VỀ TỈNH BÌNH ĐỊNH

I. Điều kiện tự nhiên

1.Vị trí địa lý
Bình Định là tỉnh thuộc vùng duyên hải Nam Trung Bộ phía Bắc giáp tỉnh Quảng Ngãi phía Nam giáp tỉnh Phú Yên phía Tây giáp tỉnh Gia Lai phía Đông giáp biển Đông. Bình Định được coi như cửa ngõ của các tỉnh Tây Nguyên. Tỉnh có 11 đơn vị hành chính gồm 10 huyện và 1 thành phố. Quy Nhơn là thành phố loại II trung tâm kinh tế - chính trị - văn hoá của tỉnh.
2. Đặc điểm địa hình
Địa hình của tỉnh tương đối phức tạp thấp dần từ Tây sang Đông của dãy Trường Sơn độ cao trung bình 500 - 700 m kế tiếp là vùng trung du. Địa hình phổ biến là đồi thấp xen kẽ thung lũng hẹp có độ cao dưới 100 mét hướng vuông góc với dãy Trường Sơn. Vùng thấp là vùng đồng bằng rải rác có đồi thấp xen kẽ. Địa hình đồng bằng nghiêng nên rất dễ bị rửa trôi dẫn đến đất bị bạc màu và mặn hoá. Ngoài vùng là cồn cát ven biển. Các địa hình chủ yếu của tỉnh là: vùng núi trung bình phía Tây (chiếm 70% diện tích tự nhiên của tỉnh cao từ 500 - 700 mét độ dốc trên 250 kéo dài theo chiều Bắc - Nam qua các huyện Hoài Ân An Lão Vĩnh Thạnh Vân Canh bị chia cắt mạnh; vùng này có dãy núi cao trên 1.000 mét); vùng đồi tiếp giáp giữa vùng núi phía Tây và đồng bằng phía Đông (chiếm khoảng 10% diện tích độ cao dưới 100 mét độ dốc 10 - 150); vùng đồng bằng ven biển (chiếm 20% diện tích đồng bằng nhỏ hẹp theo hạ lưu các sông và bị chia cắt thành nhiều mảnh nhỏ. Ven biển có nhiều đầm vịnh cửa biển).
3. Khí hậu
Bình Định thuộc vùng nhiệt đới ẩm gió mùa. Nhiệt độ trung bình 270C. Lượng mưa trung bình hàng năm trong 5 năm gần đây là 2.185 mm. Mùa mưa (từ tháng 8 đến tháng 12) tập trung 70 - 80% lượng mưa cả năm. Mùa mưa trùng với mùa bão nên thường gây ra lũ lụt. Ngược lại mùa nắng kéo dài nên gây hạn hán ở nhiều nơi. Độ ẩm trung bình là 80%.

II. Tài nguyên thiên nhiên
1. Tài nguyên đất
Diện tích đất tự nhiên của tỉnh là 6.025 6 km2 có thể chia thành 11 nhóm đất với 30 loại đất khác nhau trong đó quan trọng nhất là nhóm đất phù sa có khoảng trên 70 nghìn ha phân bố dọc theo lưu vực các sông. Đây là nhóm đất canh tác nông nghiệp tốt nhất thích hợp với trồng cây lương thực và cây công nghiệp ngắn ngày. Diện tích đất chưa sử dụng còn rất lớn chiếm tới 34% tổng diện tích tự nhiên của tỉnh. Đây là một tiềm năng lớn cần được đầu tư khai thác.
2. Tài nguyên rừng

Bình Định hiện có khoảng 196.000 ha đất lâm nghiệp trong đó trên 151.500 ha rừng tự nhiên và hơn 44.300 ha rừng trồng. Rừng hiện nay còn tập trung chủ yếu ở những vùng xa đường giao thông nên chỉ có ý nghĩa lớn về phòng hộ và bảo vệ môi trường. Xét theo mục đích kinh tế thì rừng sản xuất có 65 5 nghìn ha rừng phòng hộ có gần 128 nghìn ha. Rừng Bình Định có hơn 40 loài cây có giá trị dược liệu phân bố hầu khắp ở các huyện như: ngũ gia bì sa nhân thiên niên kiện bách bộ thổ phục linh hoàng đằng thiên môn phong kỷ kim ngân. Vùng trung du ven biển có cây dừa trám đặc biệt cây mai gừng có giá trị dược liệu cao nhưng chủ yếu phân bố ở vài vùng đất hẹp tại huyện Vĩnh Thạnh. Cây sa nhân cũng có giá trị xuất khẩu cao.
3.Tài nguyên khoáng sản

Tài nguyên khoáng sản ở Bình Định khá đa dạng đáng chú ý nhất là đá granít có trữ lượng khoảng 500 triệu m3 với nhiều màu sắc đỏ đen vàng... là vật liệu xây dựng cao cấp được thị trường trong và ngoài nước ưa chuộng; sa khoáng titan tập trung ở mỏ Đề Gi (Phù Cát) trữ lượng khoảng 1 5 triệu m3; cát trắng ở Hoài Nhơn trữ lượng khoảng 90.000 m3. Nhiều nguồn nước khoáng được đánh giá có chất lượng cao đã và đang được đưa vào khai thác sản xuất nước giải khát chữa bệnh. Toàn tỉnh có 4 nguồn nước khoáng là Hội Vân Chánh Thắng (Phù Cát) Bình Quang (Vĩnh Thạnh) Long Mỹ (Tuy Phước) riêng nguồn nước khoáng nóng Hội Vân đảm bảo các tiêu chuẩn chữa bệnh và có thể xây dựng nhà máy điện địa nhiệt. Ngoài ra còn có các khoáng sản khác như cao lanh đất sét và đặc biệt là các quặng vàng ở Hoài Ân Vĩnh Thạnh Tây Sơn.

III. Tiềm năng kinh tế
1. Tiềm năng du lịch
Bình Định có nhiều vùng vịnh với những bãi tắm đẹp và danh lam thắng cảnh biển hài hoà hấp dẫn như bán đảo Phương Mai bãi tắm Hoàng Hậu Đảo Yến Quy Hoà Bãi Dài Vĩnh Hội Tân Thanh ..là nguồn tài nguyên thiên nhiên rất phong phú để phát triển du lịch. Bình Định có một quần thể di tích với những tên gọi đã trở nên quen thuộc như tháp Dương Long Cánh Tiên Bánh Ít Bình Tiên Tháp Đôi .
Về vị trí địa lý có thể hình dung Bình Định như một tâm điểm nối với các vùng du lịch của cả miền như Nha Trang Plâyku Hội An Đà Nẵng Huế ..đồng thời cũng là điểm nút giao thông nối với quốc lộ 19 - ngã ba Đông Dương đường Hồ Chí Minh tạo điều kiện cho tỉnh phát triển du lịch biển gắn với du lịch núi và cao nguyên phát triển du lịch nội địa và du lịch quốc tế. Chính vì vậy trong quy hoạch tổng thể phát triển du lịch Việt Nam đến năm 2010 Bình Định được xác định là có một vị trí quan trọng của vùng du lịch Nam Trung Bộ là một mắt xích quan trọng hệ thống các tuyến điểm du lịch quốc gia.
2. Những lĩnh vực kinh tế có lợi thế so sánh
Để phát triển mạnh dịch vụ tỉnh chủ trương đa dạng hoá các loại hình dịch vụ phục vụ sản xuất và đời sống góp phần giải quyết việc làm chuyển dịch cơ cấu kinh tế. Phát huy lợi thế cảng biển và vị trí thành phố Quy Nhơn nằm trên hành lang Đông Tây dọc theo quốc lộ 19 nối với Tây Nguyên Nam Lào Đông Bắc Campuchia xây dựng Quy Nhơn thành một trung tâm thương mại của khu vực duyên hải Nam Trung Bộ và tăng quy mô nâng cao dịch vụ và hiệu quả xuất khẩu.
Khai thác lợi thế về cảnh quan sinh thái văn hoá và lịch sử phát triển ngành du lịch thành ngành kinh tế quan trọng của tỉnh. Khuyến khích các thành phần kinh tế trong và ngoài nước đầu tư kinh doanh du lịch tạo ra các sản phẩm du lịch đặc thù có sức cạnh tranh của địa phương. Nâng cấp và phát huy tác dụng các điểm du lịch Ghềnh Ráng Quy Hoà bảo tàng Quang Trung Hầm Hô các di tích kiến trúc nghệ thuật Chăm ..từng bước kêu gọi đầu tư một số khu du lịch mới trước hết là khu du lịch từ bán đảo Phương Mai đến Núi Bà (Phù Cát) khu du lịch hồ Phú Hoà tuyến du lịch dọc đường Quy Nhơn - sông Cầu và một số khách sạn đạt tiêu chuẩn quốc tế.
Bên cạnh đó kinh tế biển là một trong những tiềm năng thế mạnh của tỉnh hệ sinh thái biển Bình Định thích hợp cho nhiều loại hải sản giá trị cao được thị trường trong ngoài nước ưa chuộng. Cùng với việc triển khai chương trình đánh bắt xa bờ tỉnh có chính sách khuyến khích ngư dân đóng tàu có công suất lớn và trang bị đồng bộ phương tiện hàng hải nuôi tôm thâm canh bán thâm canh.

-Hai Tiếng "Bình Định" Có Nghĩa Gì?!
--Thông thường ít ai thắc mắc về ý nghĩa của những cái tên được dùng làm địa danh cho từng địa phương. Do đó mà có lẽ đối với nhiều người hai tiếng Bình Ðịnh cũng chỉ là một danh từ thông thường được dùng làm địa danh để gọi một vùng như bao nhiêu từ địa danh khác trên mảnh đất Việt nam. Thế nhưng đối với tôi hai tiếng "Bình Ðịnh" không những chỉ đơn thuần là một địa danh mà Bình Ðịnh còn gợi lên cho tôi một ý nghĩa lịch sử.
Cái hình ảnh đầu tiên của tôi về Bình định là hình ảnh một vùng đất có những ngôi tháp Chàm hoang phế với những câu chuyện về ma Hời đã ám ảnh tâm hồn thơ ấu của tôi với một nỗi buồn mông lung...
Trở lại với Bình Ðịnh trước thế kỷ 15 vùng đất này còn mang tên Ðồ Bàn và hãy còn là lãnh thổ của vương quốc Chàm với một nền văn minh rực rỡ mà ngày nay vẫn còn lưu lại nhiều dấu tích. Kinh đô Ðồ Bàn đã từng có một thời lừng lẫy và lịch sử dân Chiêm cũng đã có những thời kỳ huy hoàng với những chiến công oanh liệt: người Chiêm đã từng đánh phá kinh thành Thăng Long của nước Việt đã từng đẩy lui mười vạn hùng binh của nhà Nguyên do Toa Ðô thống lĩnh từ Trung quốc theo đường thủy kéo sang xâm lăng đã phá tan quân Việt và giết được cả vua nhà Trần định vào chiếm cứ.
Nhưng sự suy thoái của vua quan Chiêm Thành trong những thế kỷ sau đó dần dần đã làm cho vương quốc Chiêm suy yếu do đó mà đến đời vua Lê Thánh Tôn quân Việt đã chiếm được kinh đô Ðồ Bàn. Vua Lê Thánh Tôn cho sát nhập phần đất Ðồ Bàn này vào lãnh thổ Việt và đặt tên là Phủ Hoài nhơn phủ lỵ đóng tại thành Ðồ Bàn cũ.
Nguyễn Hoàng kể từ khi được vào trấn thủ đất Thuận Hoá đã cho mở mang các vùng phía Nam để củng cố tiềm năng cho mình. Ðất Ðồ Bàn kể từ ngày trở thành lãnh thổ Việt nam đến nay nhờ chúa Nguyễn Hoàng mà bắt đầu thay đổi bộ mặt. Thời gian này những người Việt nam từ các tỉnh phía Bắc bị bắt bị đày hay theo chân chúa Nguyễn đã lần lần vào đây lập nghiệp và biến đổi vùng đất này thành quê hương của mình. Cuộc Nam tiến của dân tộc Việt đã xua đuổi người Chiêm Thành ra khỏi giang sơn của họ. Dân tộc Chiêm suy vong để cho dân tộc Việt hưng thịnh. Cái tên phủ Hoài Nhơn nay được Nguyễn Hoàng đổi ra Qui nhơn.
... Vào lúc nhà Tây Sơn có cơ hội để thống nhất giang sơn gom quyền hành về một mối thì vua Quang Trung lại không còn vua Cảnh Thịnh không đủ tài đức để nối nghiệp vua cha khí thế nhà Tây Sơn mỗi ngày một tan rã nhân dân địa phương bị khốn khổ vì giặc giã và nạn tham quan ô lại. Chính vì thế mà chỉ vài năm sau Nguyễn Ánh đã chiếm được thành Qui nhơn. Nguyễn Ánh đem quân vào thành phủ dụ dân chúng rồi đổi tên Qui nhơn ra Bình định. Sự đổi tên này hẳn nhiên là mang một ý nghĩa rõ rệt. Trong hơn hai chục năm qua thành này đã bị quân loạn tặc Tây Sơn chiếm cứ và nay chúa Nguyễn đã "bình định" được.
Khi Tây Sơn khởi nghiệp người dân ở vùng đất này đã theo Tây Sơn làm lịch sử. Nhưng nhà Nguyễn đã khôi phục được cơ nghiệp cũ nên nhà Tây Sơn phải chịu kết án là ngụy triều.
Người dân ở vùng này do đó mà cũng bị coi như là một thứ ngụy dân vì sống trên quê hương của Tây Sơn hoặc đã đi theo Tây Sơn. Ðối với triều Nguyễn đất Tây Sơn là nơi phát sinh ra những tên loạn tặc và là kẻ thù không đội trời chung của dòng họ chúa Nguyễn cho nên khi diệt được nhà Tây Sơn vua Gia long đã dùng hai tiếng Bình Ðịnh để gọi vùng đất Qui nhơn và "bình định" hàm ý vùng đất này là vùng đất phản loạn mà nay triều đình đã dẹp yên được. Với bản án ngụy dân người dân xứ này dù muốn dù không cũng thấy mình bị phân biệt do đó mà lúc nào cũng phải lo lắng sợ sệt và chỉ còn ao ước được sống yên thân bình thường như mọi người dân khác. Có lẽ vì thế mà ngôn từ Bình định có chữ "thàng" và ca dao Bình định cũng có câu "Bình Ðịnh hay lo". "Thàng" có thể là âm đọc trại của chữ "thường". Suốt một trăm năm mươi năm dưới triều nhà Nguyễn người dân Bình Ðịnh phải chịu sự chế tài này của nhà Nguyễn nên lúc nào cũng lo và lúc nào cũng có một chút mặc cảm.
Khi vua quan nhà Nguyễn nhu nhược đành chấp nhận nền đô hộ của Pháp thì tại nhiều nơi cũng có những sĩ phu theo hịch Cần Vương của vua Hàm Nghi chiêu mộ nghĩa quân chống lại sự xâm lăng của người Pháp. Người dân Bình Ðịnh với truyền thống chống ngoại xâm đã hăng hái gia nhập nghĩa quân của Mai Xuân Thưởng và Tăng Bạt Hổ tham gia kháng chiến chống ngoại thù. Dù cuộc kháng chiến không thành công và Mai Xuân Thưởng bị tử hình nhưng điều đáng nói là Mai Xuân Thưởng không chết vì bị Pháp giết mà bằng mưu mô tàn nhẫn của một ông quan nhà Nguyễn muốn vinh thân phì gia và bản án phản tặc của Triều đình Huế.
Khi người Pháp diệt được nhóm Cần vương của Mai Xuân Thưởng đã lấy dải đất chạy dài ra cửa bể Thị nại nơi Pháp đã đổ bộ và dùng làm căn cứ quân sự trong thời gian chống cự với nghĩa binh Cần vương để thiết lập một lỵ sở mới cho chính quyền bảo hộ tại địa phương thì cái tên Qui nhơn cơ hồ mai một lại được người Pháp đem ra đặt tên cho thành phố này. Non nửa thế kỷ sau cơ quan Tỉnh của Nam triều từ thành Bình định mới cũng dời về thành phố Qui nhơn thành Bình định được giao cho phủ An nhơn làm lỵ sở. Ðối với người Pháp chắc không có sự cân nhắc ý nghĩa của từ dùng làm địa danh cho một địa phương mà có lẽ chỉ là lấy lại một cái tên cũ. Tuy nhiên đối với lịch sử thì sự đặt tên này có thể xem như một sự phục hồi cho một cái tên đã bị xóa bỏ.
Thời khởi nghĩa 1945 Tỉnh Bình Định có lần đã được đổi thành tỉnh Tăng Bạt Hổ tên một lãnh tụ Cần Vương chống Pháp của tỉnh nhà nhưng tên này chưa được ghi vào sử đã trở về với cái tên Bình Định. Sau chiến tranh tỉnh Bình Định đã được sát nhập với tỉnh Quảng ngãi để thành tỉnh Nghĩa Bình. Cái tên Bình Ðịnh tưởng chừng phen này đi vào dĩ vãng nhưng sự kết hợp này cũng không được dài lâu để cuối cùng lại tách đôi trở lại: Bình Ðịnh trở về với Bình Định.
Chính vì thế mà khi nghĩ về hai tiếng "Bình Định" tôi không phải chỉ là cho đó như là một từ chỉ địa danh một sự nhắc nhở về một vùng đất...


Một số hình ảnh đẹp về Bình Định:

Công trình nổi bật nhất của BĐ: đó là cầu Nhơn Hội (chụp đang lúc thi công)




Đồng quê Bình Định:


Biển Quy Nhơn:


Đồng quê:


Mùa kiệu:
-Kiệu vào mùa


-Chở kiệu đi bán


-Xe tải chở kiệu xuất khẩu




Bảo tàng Quang Trung:




Tượng dài Quang Trung:


Cây me tương truyền:


Giếng tương truyền:


Hồ sinh thái Phù Cát:


Bệnh viện Đa Khoa QN:


Biển QN:


Tháp bánh ít:


Tháp Chàm:



Tháp đôi:



Nguồn http://mr-tran.no1.vn/